Czternastoletni Staś Tarkowski opowiadał swojej ośmioletniej
przyjaciółce Nel Rawlison o aresztowaniu Fatmy, żony dozorcy Smaina,
który zdradził egipskie władze i przyłączył się do Mahdiego. Okazało
się, że kobieta wraz z trójką dzieci ubiegłej nocy usiłowała dostać się
do swojego męża pomimo zakazu wydanego przez miejscowe władze w
Port-Said.
Podczas obiadu panowie Tarkowski i Rawlison wyjawili, że otrzymali zaproszenie z prowincji El-Fajum, by jako wysoko cenieni inżynierowie
skontrolowali prowadzone tam prace nad siecią kanałów. Przyjaciele
postanowili zabrać ze sobą Stasia i Nel. Wyprawa miała potrwać co
najmniej miesiąc. Według planu dzieci miały dołączyć do nich kilka dni
później, gdy Staś będzie miał ferie w szkole. Wszyscy nie mogli doczekać
się wyprawy. Panowie rozmawiali również o Chartumie
obleganym przez okrutne hordy Mahdiego już przez półtorej miesiąca.
Miasta bronił wówczas generał Gordon, lecz jego klęska była tylko
kwestią czasu. Mohammed Achmed Ibn Abd Allah al-Mahdi okrzyknął siebie
następcą mesjasza, czyli Mahdim i ogłosił świętą wojnę. Armia Mahdiego w
każdej potyczce gromiła wojska egipsko-brytyjskie. Zajęła Darfur,
Sudan, Kordofan i otoczyła Chartum. Mahdi miał zamiar podbić cały świat.
Tarkowski i Rawlison byli przekonani, że do tego nie dojdzie, ponieważ
Anglia nie pozwoli mu nawet na zajęcie Egiptu.
Ku zdziwieniu mężczyzn czarnoskóry służący zapowiedział wizytę Fatmy.
Tarkowski i Rawlison byli zaskoczeni, że kobieta przychodzi do nich o
tak późnej porze, co było sprzeczne z egipską kulturą. Jedynie ubogie
kobiety mogły opuszczać harem, i to tylko do pracy lub na targ.
Stanąwszy w drzwiach, Fatma padła na kolana i zaczęła błagać o ratunek.
Gdy dowiedziała się o planowanym wyjeździe Europejczyków do Medinet
zaproponowała, by skontaktowali się tam z dwoma wielbłądnikami– Idrysem i
Gebhrem. W zamian za ich usługi poprosiła o wstawiennictwo w sprawie
swego wyjazdu do Sudanu. Zapewniała, że jej mąż nie był zdrajcą.
Zapłakana wpatrywała się w Nel, by ta wpłynęła jakoś na swojego ojca,
lecz pan Rawlison doskonale wiedział, że kobieta kłamała. Mężczyzna
zapewnił ją jednak, że gdy będzie w Kairze w sprawach służbowych to
spróbuje dla niej załatwić zgodę na opuszczenie kraju.
Panowie Rawlison i Tarkowski wyjechali w podroż z samego rana. Po
dwóch dniach Staś otrzymał depeszę od ojca, w której ten prosił, by
przekazał dozorcy Chadigiemu, że w sprawie Fatmy nie udało się im
niczego załatwić w Kairze.
Gdy wreszcie nadeszły wyczekiwane
ferie zdarzył się nieszczęśliwy wypadek. Podczas popołudniowej drzemki
skorpion ukąsił opiekunkę dziecięcych bohaterów – panią Olivier – w
szyję. Zastąpiła ją czarnoskóra Dinah.
Staś i Nel pod opieką nowej niani wyruszyli z Port-Said w kierunku Izmali, a stamtąd koleją do Kairu. W pociągu dzieci zaznajomiły się z dwoma angielskimi
oficerami: doktorem Clargem (jak się okazało – dalekim krewnym Nel)
oraz pułkownikiem Glenem, podążającymi do Kairu na spotkanie z
angielskim ambasadorem.
Dzieci dojechały do Medinet, otoczonego zewsząd
piaszczystymi wzgórzami Pustyni Libijskiej. Po powitaniach i
opowieściach o podróży ojcowie zatrudnili Chamisa – syna dozorcy z
Port-Said jako chłopca do posyłek i posług.
Nel dostała od
pana Tarkowskiego niespodziankę z okazji świąt. Był to duży pies rasy
mastif o żółtej maści. Miał dwa lata i wabił się Saba, co oznaczało lew.
Pies był łagodny jak baranek.
Szczęście z upominku zostało zmącone przybyciem dwóch nieznajomych postaci. Byli to bracia – Idrys i Gebhr,
zajmujący się wielbłądami, przysłani przez Fatmę. Bohaterowie także ich
zatrudnili na czas wyprawy podkreślając, że będą potrzebni dopiero za
dwa dni, czyli po świętach, ponieważ w te szczególne dni nie planują
żadnych wypraw. Idrys i Gebhr bardzo dziwnie przypatrywali się dzieciom,
a szczególnie Nel. Sytuację tę przerwał Saba, który zaczął szczekać.
Nadszedł wieczór wigilijny. Dzieci otrzymały świąteczne upominki. Nel
cieszyła się z dużej lalki i łakoci, a Stać z upragnionego angielskiego
sztucera myśliwskiego i siodła do konnej jazdy.
W ciągu pięciu
wolnych dni bohaterowie zwiedzili ruiny starożytnego miasta
Krakodilopaus, piramidy Kanara i szczątki labiryntu. Na wielbłądach
dojechali nawet do jeziora Karoun, którego północy brzeg
stanowiła pustynia, a południowy – brzegi porośnięte wrzosem i trzciną,
pełne wszelkiego rodzaju ptactwa: pelikanów, czapli, dzikich gęsi i
kaczek. Staś był szczęśliwy ze swego sztucera. Oddawał celne strzały w
kierunku zwierzyny.
Spokój zmąciła wiadomość od doktora z Port-Said. Okazało się, że pani
Olivier nie dołączy do wyprawy, ponieważ odnowiła się jej choroba – róża
na twarzy. Staś i Nel zostali pod opieką starej Dinah, ajenta
konsularnego i miejscowego gubernatora. Gdy ojcowie robili przeglądy w
okolicy, przy każdej nadarzającej się okazji przyjeżdżali do Medinet,
lecz gdy jeździli do odleglejszych miast – nie mogli wracać do dzieci.
Wówczas przysyłali Chamisa z listem polecającym. Odbierał on dzieci od
opiekunów i dowoził do ojców.
Pewnego dnia panowie musieli
wyruszyć dalej, aż do El-Fachen. Po trzech dniach Chamis przyjechał po
dzieci oświadczając, że pojadą z nim pociągiem na spotkanie z ojcami.
Tłumaczył zaniepokojonemu Stasiowi, że panowie zmienili plany i
przebywają obecnie w Gharak. W końcu spakowano rzeczy dzieci. Staś, Nel,
Dinah i Chamis pociągiem z Medinet udali się do Gharak. Na
stacyjce czekał już na nich Idrys, Gebhr i dwóch Beduinów z wielbłądami.
Jedno zwierzę było bardzo objuczone, jakby przygotowane w daleką drogę.
Dzieci bardzo zdziwiły się nieobecnością ojców. W końcu zostały posadzone na wielbłądach. Chłopiec oddał sztucer Chamisowi i wszyscy ruszyli w kierunku Pustyni Libijskiej.
Karawana najpierw jechał wolno, by potem zwiększyć tempo. Zwierzęta
pędziły po pustyni jak wicher. Na krzyki Stasia, proszącego, by
zwolnili, ponieważ Nel kręciło się w głowie – nikt nie reagował. Jechali
długo. Zapadła noc. Nadal nie było widać namiotów i ognisk obozu ojców.
Staś zrozumiał, że zostali porwani.
Choć panowie czekali na
dzieci w mieście El-Fachen, oddalonego od Medinet o 45 kilometrów, to
jednak ich pociechy nie wysiadły z pociągu. Po szczegółowych
poszukiwaniach zdali sobie sprawę, że Staś i Nel zostali uprowadzeni.
Dowiedzieli się, że dwoje dzieci z Murzynką, trzema Sudańczykami i dwoma
Beduinami i wielbłądami wyruszyło na pustynię. Tarkowski i Rawlison
mieli nadzieję, że Stasiowi i Nel nie grozi śmierć. Być może byli
zakładnikami Mahdiego, który chciał je wymienić za przebywającą z
dziećmi w Port-Said Fatmę Smainową. Wiedzieli już, że Chamis, Idrys oraz Gebhr należeli do spisku.
Panowie zatelefonowali do swej kompani z prośbą o przyznanie urlopu.
Rawlison miał zorganizować pościg wzdłuż Nilu, a pan Tarkowski ruszyć w
ślad za porywaczami.
Dzieci próbowały zostawiać ślady, aby ułatwić poszukiwaczom
zadanie. Niestety Gebhr znalazł porzucone rękawiczki Nel i za karę
uderzył dziewczynkę biczem. Staś rzucił się na niego, za co spotkała go
jeszcze surowsza chłosta. Mimo próśb chłopca Idrys ani myślał ich
uwolnić. Miał zamiar przekazać dzieci Mahdiemu, którego uważał za boga.
Stasiowi udało się przekonać Beduinów, by lepiej zaczęli traktować Nel.
Od tamtej pory dziewczynka podróżowała na grzbiecie najlepszego
wielbłąda w wygodnym koszu.
Sabie udało się odnaleźć Stasia i
Nel. Porywacze postanowili nie zabijać psa i pozwolili dzieciom go
zatrzymać. Karawana zmierzała pustynnymi bezdrożami, a upał coraz
bardziej doskwierał Nel. Nagle w środku dnia zerwała się wielka burza
piaskowa. Przymusowy postój trwał kilka godzin. Gdy pogoda się uspokoiła
wyruszyli dalej. Dotarli do wąwozu i tam musieli rozbić obóz, ponieważ
zaczął padać deszcz. Nad ranem Staś wstał jako pierwszy. Chłopiec
próbował po cichu wykraść Beduinom swoją broń i amunicję, lecz Saba
swoim szczekaniem obudził porywaczy. Idrys stanął w obronie
Tarkowskiego, ale pozostali uznali, że należy go ukarać. Od tamtej pory
Saba był przez nich lepiej traktowany niż chłopiec. Porywacze zamierzali
wychłostać Stasia, lecz w jego obronie stanęła Nel i jej pies. Na widok
groźnych kłów Saby porywacze dali za wygraną.
Przez kolejne dni karawana znajdowała ukryte
zapasy pożywienia w skałach, co świadczyło o tym, że porwanie zostało
już wcześniej dokładnie zaplanowane. Beduini dowiedzieli się od
arabskiego strażnika, że grupa pościgowa za porywaczami białych dzieci
już dawno wyruszyła, a nagroda za pomoc w ich ujęciu jest bardzo
atrakcyjna. Od tej pory Idrys postanowił, że będą podróżować jedynie
nocą.
Powoli zapasy karawany zaczęły się kończyć. Brakowało
jedzenia i prochu strzelniczego. Staś na rozkaz Idrysa porozkręcał
kilkanaście ładunków sztucerowych, z których porywacze wydobyli
potrzebny składnik. Dzięki nieuwadze mężczyzn chłopcu udało się schować
po kryjomu do kieszeni aż siedem naboi. Ponieważ karawana zbliżała się
do Nubii, krainy w której panoszyły się hordy rozbójników, Staś wpadł na
pomysł, że nauczy Idrysa jak posługiwać się sztucerem. Chłopiec
trzymając broń w rękach miał niepowtarzalną okazję, żeby zabić przywódcę
porywaczy, ale nie potrafił tego zrobić.
Do karawany dołączają nowi Beduini, którzy przynieśli wiadomość o upadku
Chartumu i śmierci broniącego go generała Gordona. Dla Stasia oznaczało
to koniec marzeń. Był przekonany, że skoro wojska Mahdiego odniosły
zwycięstwo, to szansę na ich uwolnienie spadły do zera.
Nastroje w karawanie diametralnie się odmieniły. Porywacze byli radośni.
W każdej wiosce witano ich z otwartymi ramionami na wieść, że zmierzają
do Mahdiego. Po każdym takim postoju karawana odjeżdżała coraz cięższa i
bogatsza, przyłączali się do niej nowi Arabowie chętni służenia
prorokowi.
W kraju Mahdiego spotkało ich całkiem inne
przyjęcie. Karawana była często napadana przez wojownicze ludy, które
przepuszczały ją dopiero, po zapewnieniach Idrysa, że wiozą prorokowi w
darze białe dzieci. Napotkany po drodze emir Nur-el-Tadhila ostrzegł, iż
w Chartumie panuje głód i nędza. Zaoferował, że przenocuje ich jedną
noc, a następnego dnia odwiezie do Omdurmanu. Tam miał przebywać Mahdi i
być może Smain.
W domu emira Nel dostała się pod opiekę żon
mężczyzny. Kobiety nakarmiły ją i ułożyły do snu, zaś Staś z resztą
karawany spał na dworze. Idrys podupadł na zdrowiu. Podczas drogi przez
pustynię wierzył, że prorok obsypie go złotem i uczyni emirem. Zdał
sobie właśnie sprawę, że jego poświęcenie pozostanie niedocenione.
Nazajutrz, podczas drogi przez Chartum Staś i Nel dostrzegli ślady
niedawnej walki. Dookoła leżały trupy, których nikt nie myślał grzebać.
Widok europejskich dzieci i Saby ściągnął tłumy gapiów. Wszyscy
popłynęli łodzią do proroka, do Omdurmanu. Rzeka roiła się od zwłok
żołnierzy pomordowanych po zdobyciu miasta, a także zmarłych na choroby
rozpowszechnione wśród mahdystów.
Omdurman – kiedyś nędzna
wioska, teraz kłębowisko dwustu tysięcy ludzi – był inny niż Chartum, w
którym stały domy murowane, piętrowe, był pałac gubernatora, w którym
zginął generał Gordon, kościół, szpital, budynki misyjne, wielkie
wojskowe koszary, ogrody z podzwrotnikową roślinnością. Omdurman
wyglądał jak wielkie obozowisko dzikich. Chaty były ze słomy, wszędzie
dookoła porozstawiano namioty. Staś i Nel oglądali piekło na ziemi:
Europejczyków i Egipcjan bitych korbaczami, głód, żebrzące dzieci,
kiedyś dorastające w dostatku. Na rynku Stasia i Nel zaczepił Grek
Kaliopuli. Gdy usłyszał od nich historię porwania i podróży przez
pustynię (po angielsku), obiecał, że wspomni o nich prorokowi. (KONIEC ) Puzniej dalsze przygody